Ευρωπαϊκό Σύστημα Κεντρικών Τραπεζών
Κοινωνικός Διάλογος για θέματα Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού
(Ad Hoc ESCB Social Dialogue on SSM topics)
Πραγματοποιήθηκε στην Φρανκφούρτη, συνάντηση μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), των τριών Ευρωπαϊκών Συνδικάτων EPSU, UNI, SCECBU και της IPSO, του μοναδικού συνδικαλιστικού οργάνου εντός της ΕΚΤ που επιλαμβάνεται θεμάτων προσωπικού που σχετίζονται με το SSM (Single Supervisory Mechanism Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός), μέσα στα πλαίσια της βελτίωσης του Κοινωνικού Διαλόγου που έχει αναπτυχθεί μεταξύ τους σχετικά με το πιο πάνω θέμα. Η συνάντηση αναλώθηκε αποκλειστικά γύρω από θέματα Κοινωνικού Διαλόγου ανα- φορικά με την εφαρμογή του ΕΕΜ.
Όπως είναι γνωστό, τον Νοέμβριο του 2014 η ΕΚΤ αναλαμβάνει την εποπτεία 128 πιστωτικών ιδρυμάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σε 18 κράτη μέλη, μέσα στα πλαίσια του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού, το ενεργητικό των οποίων αγγίζει το 85% του συνολικού ενεργητικού όλων των Πιστωτικών Ιδρυμάτων σε Ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ως εκ τούτου, μέσα στο πλαίσιο υλοποίησης του εν λόγω έργου, αναμένεται αναπόφευκτα να επέλθουν πάρα πολλές αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις, ιδιαίτερα σε επίπεδο προσωπικού Κεντρικών Τραπεζών και άλλων Εθνικών Εποπτικών Αρχών.
Όπως διαφάνηκε στην συνάντηση, υπάρχει σειρά ανοικτών θεμάτων λόγω της αρχικής φάσης υλοποίησης του έργου αλλά και της μεθοδολογίας που ακολουθείται από την ΕΚΤ. Τα θέματα αυτά, τα οποία χρήζουν διευκρίνισης και ιδιαίτερης προσοχής, λόγω του ότι αναμένεται να καθορίσουν το εργασιακό περιβάλλον των συναδέλφων στις Εθνικές Κεντρικές Τράπεζες και όχι μόνο, αφορούν στην στελέχωση και τις συνθήκες εργασίας εντός των τμημάτων της ΕΚΤ, στην διεκπεραίωση επιπρόσθετης εργασίας που θα προκύψει εντός των Εθνικών Κεντρικών Τραπεζών καθώς και στους όρους/συνθήκες εργασίας των Κοινών Εποπτικών Ομάδων (Joint Super- visory Teams) που θα δημιουργηθούν για να φέρουν εις πέρας το πιο πάνω έργο.
Την προηγούμενη της συνάντησης, στις 25 Φεβρουαρίου 2014, πραγματοποιήθηκε προσυνεδρία χωρίς τους εκπροσώπους της ΕΚΤ, για σκοπούς ενημέρωσης και καλύτερης προετοιμασίας μεταξύ των Συνδικάτων (EPSU, UNI, SCECBU και της IPSO) ως προς τις θέσεις και τη στάση που θα ακολουθείτο στη συνάντηση της 26ης Φεβρουαρίου, 2014.
Τα 3 κύρια θέματα που απασχόλησαν τη προσυνεδρία αφορούσαν:
- στην κατάσταση προόδου αναφορικά με τη συμφωνία(addendum) με την ΕΚΤ για συμπερίληψη των θεμάτων του ΕΕΜ στον κοινωνικό διάλογο
- στο ερωτηματολόγιο που είχε δοθεί στην ΕΚΤ για να τοποθετηθεί σε σχέση με απορίες/διευκρινίσεις για επερχόμενες αλλαγές σε σχέση με την εφαρμογή του ΕΕΜ και
- στην έκδοση κοινού δελτίου τύπου για ταυτόχρονη δημοσίευση στον εγχώριο τύπο των 18 κρατών μελών για σκοπούς ενημέρωσης του κοινού για τις ανησυχίες και τα αιτήματα των τριών συνδικάτων ως προς την εφαρμογή του ΕΕΜ στα εν λόγω κράτη.
Πληροφοριακά, αναφορικά με το σημείο α), λόγω του ότι οι δύο πλευρές δεν κατέληξαν σε συμφωνία ως προς την συμπερίληψη πρόνοιας σχετικά με τους όρους εργοδότησης στο Άρθρο 2 του κειμένου, δεν κατέστη δυνατή η υπογραφή της εν λόγω συμφωνίας στο περιθώριο αυτής της συνάντησης.
Η ΕΚΤ υποστηρίζει ότι οι συνθήκες εργοδότησης των υπαλλήλων που θα εργαστούν για την εφαρμογή του ΕΕΜ δεν θα πρέπει να αποτελούν αντικείμενο συζήτησης κοινωνικού διαλόγου, θέση που εκλαμβάνεται ως απαράδεκτη από τις Συνδικαλιστικές Οργανώσεις οι οποίες υποστηρίζουν ότι τυχόν μη συμπερίληψη της εν λόγω πρόνοιας στο κείμενο θα αφαιρέσει την ουσία του κοινωνικού διαλόγου.
Αναφορικά με το σημείο β), οι απαντήσεις/τοποθετήσεις της ΕΚΤ δόθηκαν στα Συνδικάτα κυριολεκτικά στο παρά πέντε, χωρίς να υπάρχει χρόνος για ανάλυση και αξιολόγηση των απαντήσεων αυτών. Αυτό θα γίνει στην επόμενη συνάντηση.
Με μια πρώτη ματιά, το περιεχόμενο μόνο καθησυχαστικό δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ως προς το μέλλον των συναδέλφων στις εθνικές Κεντρικές Τράπεζες και χρήζει ιδιαίτερης μελέτης και αντιμετώπισης εκ μέρους των Συνδικάτων.
Όσον αφορά το σημείο γ), αυτό διατυπώνει τις μεγάλες ανησυχίες τους σχετικά με τις πολιτικές που ακολουθούνται σε θέματα προσωπικού, εντός του Ευρωσυστήματος και της ΕΚΤ. Δημοσιοποιώντας αυτές τις ανησυχίες, στόχος των συνδικάτων είναι να συμβάλουν στην παροχή μιας υγιούς βάσης για μια συνεχή ισχυρή νομισματική πολιτική και τη δημιουργία ενός πιο ισχυρού χρηματοπιστωτικού συστήματος στην Ευρώπη.
Οι εν λόγω ανησυχίες πηγάζουν από την επικείμενη εφαρμογή του ΕΕΜ και αφορούν κυρίως στην:
- απώλεια της ανεξαρτησίας των υπαλλήλων των Κεντρικών Τραπεζών
Τα Συνδικάτα καλούν την ΕΚΤ να σταματήσει την πρακτική πρόσληψης προσωπικού βάσει συμβάσεων ορισμένου χρόνου 3ετούς ή 5ετούς διάρκειας, των οποίων η μετατροπή σε μακροπρόθεσμα συμβόλαια εξαρτάται μόνο από μια διαδικασία αξιολόγησης και από τη διακριτική ευχέρεια της ΕΚΤ.
Περαιτέρω, η ΕΚΤ καλείται να σταματήσει την υπερβολική χρήση τέτοιων ή/και άλλων "εναλλακτικών" μορφών απασχόλησης, καθώς αν συνεχιστεί η τρέχουσα πρακτική, σύντομα μπορεί να μετατρέψει το μόνιμο προσωπικό που απασχολείται στην ΕΚΤ σε μειονότητα εντός του ήδη υφιστάμενου εργατικού δυναμικού.
- έλλειψη προγραμματισμού για το μέλλον
Παρά την οικονομική κρίση, το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ καλείται όπως προβλέψει για την επαρκή στελέχωση τόσο στην ΕΚΤ όσο και στο επίπεδο των εθνικών Κεντρικών Τραπεζών. Οι εργασίες που ανατίθενται από την ΕΚΤ και τις εθνικές Κεντρικές Τράπεζες για την εφαρμογή του ΕΕΜ μπορούν να υλοποιηθούν μόνο αν υπάρξει ο απαιτούμενος αριθμός προσωπικού καθώς και το απαιτούμενο επίπεδο εμπειρογνωμοσύνης/εμπειρίας.
Η στρατηγική που θα ακολουθηθεί μέσα στα πλαίσια της υλοποίησης των στόχων του ΕΕΜ θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τους εκπροσώπους του προσωπικού. Μέχρι στιγμής, δεν έχει υπάρξει καμία ανάμειξη του προσωπικού στον εν λόγω σχεδιασμό, τόσο σε επίπεδο ΕΚΤ όσο και εντός του Ευρωσυστήματος.
- έλλειψη εφαρμογής εργατικής νομοθεσίας
Το καταστατικό της ΕΚΤ εξουσιοδοτεί το Διοικητικό της Συμβούλιο όπως καθορίζει και τροποποιεί με πλήρη ανεξαρτησία και αυτονομία το καθεστώς που εφαρμόζεται στο προσωπικό.
Το γεγονός αυτό είναι ανησυχητικό καθώς σε σύγκριση με το εθνικό νομικό πλαίσιο σε όλη την ΕΕ, ο κίνδυνος να υπάρξει νομική ανωμαλία στην ΕΚΤ είναι υπαρκτός αφού καμία κοινοβουλευτική συζήτηση ή ενημέρωση δεν υπάρχει. Η ΕΚΤ θα πρέπει να δημοσιοποιεί όλα τα στοιχεία της νομοθεσίας στον τομέα του εργατικού δικαίου στους Ευρωπαίους πολίτες.
Στις 26 Φεβρουαρίου, κατά την επίσημη συνάντηση, μετά από τις απαραίτητες φιλοφρονήσεις εκατέρωθεν ως προς την αναγκαιότητα ύπαρξης του SSM, συζητήθηκαν τα πιο πάνω και η ΕΚΤ παρουσίασε μέσω διαφανειών την έκθεση προόδου της εφαρμογής του SSM και πως εξελίσσεται ο σχεδιασμός του από πλευράς οργάνωσης σε θέματα στελέχωσης .
Από πλευράς ΕΚΤ, υπήρξε διάθεση διαπραγμάτευσης των πιο πάνω και τονίσθηκε η ανάγκη δημιουργίας ενός κοινού πλαισίου και κλίματος με κοινές προσεγγίσεις, αφού στο όλο έργο πρόκειται να εμπλακεί προσωπικό με διαφορετικές κουλτούρες και συνθήκες εργασίας, συνιστώντας ταυτόχρονα υπομονή αφού χρειάζεται χρόνος για να ξεκαθαρίσουν όλα αυτά. «Δεν μπορούμε να βρεθούμε στο φεγγάρι από τη μια στιγμή στην άλλη», όπως λέχθηκε χαρακτηριστικά από υψηλόβαθμο στέλεχος της ΕΚΤ.
Μέσα στα πλαίσια της εφαρμογής του ΕΕΜ έγινε και αντίστοιχη συνάντηση στην ΚΤΚ κατόπιν επίσκεψης της ΕΚΤ, αφού όπως λέχθηκε στην ΕΚΤ, κλιμάκια της πραγματοποίησαν 24 επισκέψεις σε 19 χώρες, μια εκ των οποίων είναι και η Κύπρος.
Την Οργάνωσή μας στην συνάντηση εκπροσώπησε ο συνάδελφος και μέλος της Κλαδικής Επιτροπής της ΚΤΚ Πέτρος Παπαϊωάννου.